Department of Environmental Quality Promotion
Ministry of Natural Resources and Environment

May 10, National Mangrove Day

10 May 2022

Share

Share on email

Views

Author : Uthai Moolpak

ทะเลและมหาสมุทร ต้นกำเนิดของทุกสรรพชีวิต กว่าหลายร้อยล้านปีที่โลกได้ถือกำเนิดขึ้น เมื่อมีน้ำ แสงแดด ชั้นบรรยายกาศ ผู้ผลิตใช้การสังเคราะห์แสงในกระบวนการผลิตอาหารและดำรงชีวิต สิ่งมีชีวิตขนาดเล็กได้ถือกำเนิดและวิวัฒนาการอย่างต่อเนื่อง เกิดเป็นห่วงโซ่อาหาร และระบบนิเวศ

.

ระบบนิเวศของแต่ละพื้นที่นั้นมีความแตกต่าง ขึ้นอยู่กับปัจจัยและสภาพแวดล้อม ระบบนิเวศหนึ่งสามารถมีความสัมพันธ์ได้มากกว่าหนึ่งระบบนิเวศ เช่นเดียวกับระบบนิเวศป่าชายเลน (Mangrove Ecosystem)

.

ระบบนิเวศป่าชายเลน มีความสำคัญทั้งในเชิงนิเวศวิทยา เศรษฐกิจและสังคม เนื่องจากเป็นแหล่งอาหารของสิ่งมีชีวิตหลายร้อยชีวิต โดยเฉพาะการเป็นแหล่งอนุบาลตัวอ่อนของสิ่งมีชีวิตตามธรรมชาติ เป็นที่หลบภัยของสัตว์ที่เป็นเหยื่อให้กับสัตว์ที่เป็นผู้ล่า เป็นแหล่งป้องกันการกัดเซาะชายฝั่ง มีความหลากหลายทางชีวภาพสูง ด้วยเหตุนี้จึงส่งผลให้ทะเลและมหาสมุทรยังคงอุดมไปด้วยสัตว์เศรษฐกิจสร้างมูลค่าให้กับผู้คนในท้องถิ่นในเวลาต่อมา

.

จากความสำคัญของระบบนิเวศป่าชายเลนที่กล่าวมานี้ ประกอบกับแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ที่ได้มีพระราชดำรัสเกี่ยวกับป่าชายเลนเป็นครั้งแรก เมื่อวันที่ 10 พฤษภาคม พ.ศ.2534 จึงทำให้เมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2563 มีมติเห็นชอบจาก ครม. ให้วันที่ 10 พฤษภาคม ของทุกปี เป็น “วันป่าชายเลนแห่งชาติ”

.

ประเทศไทยนับได้ว่าเป็นหนึ่งในประเทศที่มีความหลากหลายทางชีวภาพสูง มีสภาพภูมิประเทศและสภาพภูมิอากาศอยู่ในช่วงที่เหมาะสมต่อการมีระบบนิเวศป่าชายเลน แต่จากสถานการณ์ปัจจุบันที่ภาวะโลกรวนหรือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Change) ยังคงคืบคลาน เกิดความแปรปรวนคลื่นลม ฤดูกาล ภัยพิบัติทางธรรมชาติ ฝนกรด ล้วนแล้วแต่กระทบต่อสิ่งมีชีวิต ทรัพยากรทางธรรมชาติและทรัพยากรของมนุษย์

.

ป่าชายเลน คือ หนึ่งในแหล่งทรัพยากรที่ได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงนี้ ไม่เพียงแต่ระบบนิเวศป่าชายเลนในประเทศไทยเท่านั้น แต่ยังส่งผลกระทบต่อป่าชายเลนไปทั่วทุกมุมโลก ซึ่งหากป่าชายเลนลดลงหรือเสื่อมโทรมลง จะส่งผลระยะยาวต่อทรัพยากรทางทะเล กล่าวคือ “ทรัพยากรทางทะเลกำลังจะหมดไป” ในอนาคตสัตว์ทะเลอาจหาได้ยากขึ้น ชาวประมงต้องออกทะเลไปไกลจากบ้านมากขึ้นและยาวนานมากยิ่งขึ้น รายได้ต่อครัวเรือนลดลง ชาวประมงบางครัวเรือนอาจต้องเลิกการประกอบอาชีพ และหันไปประกอบอาชีพอื่นหรืออาจเกิดการว่างงาน ขาดรายได้ที่จะนำไปหล่อเลี้ยงครอบครัว รายได้ที่จะนำไปส่งเสริมและสนับสนุนบุตรหลานทางการศึกษาลดลง ซึ่งอาจส่งผลต่อแรงงานในภาพรวมของประเทศได้ในอนาคต มากไปกว่านั้นอาจส่งผลต่อเศรษฐกิจมวลรวมของประเทศและกระทบต่อภาคธุรกิจและอุตสาหกรรมอื่น ๆ

.

ความสัมพันธ์และความเชื่อมโยงที่กล่าวมานี้เริ่มต้นจากสาเหตุเดียวกัน หากเราแก้ไขปัญหาที่ปลายเหตุนั่นอาจเป็นการแก้ไขที่ไม่ยั่งยืน ทางเดียวที่สามารถแก้ไขความท้าทายเหล่านี้ได้ คือ การแก้ไขที่ต้นเหตุหรือสาเหตุหลัก “มนุษย์” ทุกคน สามารถเป็นผู้ร่วมแก้ไขความท้าทายเหล่านี้ได้ มนุษย์สามารถเปลี่ยนแปลงโดยเริ่มจากการคิด วิเคราะห์ ร่วมแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และลงมือปฏิบัติ โดยอาจเริ่มจากการสนับสนุนการอนุเคราะห์ฟื้นฟูต่าง ๆ เพียงแค่เล็งเห็นความสำคัญ ให้ความใส่ใจประเด็นป่าชายเลน คือ หนึ่งในการสนับสนุนและมีส่วนช่วย เนื่องจากการให้ความสำคัญเป็นส่วนหนึ่งของความตระหนัก ซึ่งส่งผลต่อกระบวนการคิดและการลงมือปฏิบัติในเวลาถัดมา เช่น การไม่เข้าไปบุกรุกหรือทำลายทรัพยากรเหล่านี้และอาจสื่อสารต่อบุคคลอื่นที่ใกล้ชิดว่า “ป่าชายเลนนั้นสำคัญอย่างไร” เมื่อมีการเริ่มต้นจากบุคคลหนึ่งและมีการส่งต่อผ่านการสื่อสาร สามารถก่อเกิดเป็นเครือข่าย องค์กรหรือหน่วยงานความร่วมมือต่าง ๆ และอาจเริ่มต้นง่าย ๆ ในโอกาสนี้ โดยผ่านการถ่ายทอดเรื่องราวประสบการณ์ส่วนตัวที่เกี่ยวข้องกับป่าชายเลนและแบ่งปันด้วยประโยคสั้น ๆ เพียง 10 พฤษภาคม วันป่าชายเลนแห่งชาติ

.

.

HiddenChess เขียน

 

 

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม. 10 พฤษภาคม วันป่าชายเลนแห่งชาติ (ออนไลน์). สืบค้นข้อมูลเมื่อวันที่ 5

พฤษภาคม 2565, จาก https://www.facebook.com/deqpth/

 

 

อ้างอิงรูปภาพ

Pexels. Mangroove (Online). Retrieved May 5, 2022, from https://www.pexels.com

Share on email

Related

7 June 2022
สิ่งแวดล้อมศิลปกรรม สิ่งแวดล้อม สามารถเป็นได้ทั้งธรรมชาติและสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น ตึกสูงระฟ้าไปจนถึงถนนลาดยางมะตอย ยอดภูผาสูงชันปะทะสายลม ล้วนแล้วแต่เป็นสิ่งแวดล้อมด้วยกันทั้งสิ้น ขึ้นอยู่กับว่า “สิ่งที่เราสนใจคืออะไร” โดยทั่วไปแล้วสิ่งแวดล้อมมักหมายถึงสิ่งแวดล้อมของมนุษย์
Views
1 June 2022
EIA กับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม (Environmental Impact Assessment) หรือ EIA ตามความในมาตรา
Views
23 May 2022
วันเต่าโลก (World Turtle Day) กระดองหนาและแข็งเมื่อโตเต็มวัย ออกลูกเป็นไข่ เดินสี่ขา เคลื่อนที่ช้าขณะอยู่บนบก มีทั้งสายพันธุ์บนบกและทะเล
Views

เราใช้คุกกี้เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้เว็บไซต์ของคุณ คุณสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว

Privacy Preferences

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

Allow All
Manage Consent Preferences
  • Always Active

Save